Publicatie Richtlijnen goede voeding 2015

Publicatie Richtlijnen goede voeding 2015

 

De Gezondheidsraad* heeft op 4 november de ‘Richtlijnen goede voeding 2015’ aangeboden aan de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en de staatssecretaris van Economische Zaken.

De kern van het advies is de aanbeveling om te eten volgens een meer plantaardig en minder dierlijk voedingspatroon. Deze is uitgewerkt in richtlijnen voor de voedingsmiddelen groente en fruit, vlees, vis, noten, peulvruchten, graanproducten, boter
en olie, dranken, alcohol en keukenzout. Verder zijn er richtlijnen voor voedingsstofsupplementen. De richtlijnen hebben betrekking op de volwassen bevolking. Op basis van de richtlijnen stelt het Voedingscentrum nieuwe voedingsvoorlichting op,
die naar verwachting in het voorjaar van 2016 verschijnt. Daarin wordt beschreven hoe gezonde dagelijkse voedselkeuzes eruit kunnen zien.

foto's

De inhoud van het rapport in het kort.

Op basis van wetenschappelijk onderzoek naar het effect van voeding op de tien meest voorkomende chronische ziekten, heeft de Gezondheidsraad richtlijnen geformuleerd voor een gezond voedingspatroon.

Minder alcohol, zout en vlees en meer groente, fruit, volkoren, peulvruchten, noten en vis

 

Dit is het advies in het kort:

Hogere consumptie aanbevolen

• Eet dagelijks ten minste 200 gram groente en ten minste 200 gram fruit.

Eet dagelijks ten minste 90 gram bruin brood, volkorenbrood of andere volkorenproducten.

Eet wekelijks peulvruchten;
Nederlanders zouden ook veel meer peulvruchten, zoals sojabonen, linzen, kikkererwten en spliterwten moeten eten. Volgens de gezondheidsinstantie is ”overtuigend aangetoond” dat daarmee het cholesterol verlaagd kan worden en dus de kans op hartziekten. Nu eet de helft van de bevolking nauwelijks of geen peulvruchten.

Eet ten minste 15 gram ongezouten noten per dag.
Noten horen nu ook bij de dagelijkse aanbevolen voeding

Eet een keer per week vis, bij voorkeur vette vis.
Voorheen was het advies 1 a 2x per week. Op dit moment eten Nederlanders gemiddeld één keer in de drie weken vis en is het dus echt aangeraden om minimaal 1x per week vis te eten.

Drink dagelijks drie koppen thee.
Drie tot vier koppen groene of zwarte thee per dag verlagen het risico op beroerte.41
De consumptie van thee ligt gemiddeld op 200 (mannen) tot 400 (vrouwen) milliliter per dag.15

 

Vervanging aanbevolen

Vervang geraffineerde graanproducten door volkorenproducten.

Vervang boter, harde margarine en bak- en braadvetten door zachte margarine, vloeibaar bak- en braadvet en plantaardige oliën.
De commissie concludeert dat het overtuigend is aangetoond dat voedingsmiddelen rijk aan cis-onverzadigde vetzuren (de meervoudige en enkelvoudige vetzuren), zoals zachte margarines of plantaardige oliën, het risico op coronaire hartziekten verlagen ten opzichte van voedingsmiddelen rijk aan verzadigde vetzuren, zoals boter en harde margarines.

Vervang ongefilterde door gefilterde koffie.
Bij koffie is relevant op welke manier deze is bereid: met een filter gezet of niet.
Het filter kan namelijk de cholesterolverhogende stoffen cafestol en kahweol in koffie wegvangen. Filterkoffie en koffie van koffiepads vallen in de categorie gefilterde koffie, net als oploskoffie en automatenkoffie op basis van vloeibaar koffieconcentraat.
Ongefilterde koffie komt voor in de vorm van kookkoffie, Dranken 49 cafetière koffie, Griekse koffie en Turkse koffie. Espresso en koffie uit koffieautomaten waarin de koffie vers gezet wordt kunnen zowel in de categorie ongefilterde als gefilterde koffie vallen, afhankelijk van het type automaat, de soort en hoeveelheid koffie en het soort filter dat wordt gebruikt.40

Beperking van de consumptie aanbevolen

Beperk de consumptie van rood vlees en met name bewerkt vlees.
De richtlijn beoogt een vermindering van de vleesconsumptie te bewerkstelligen en is geen oproep om helemaal geen vlees te eten; vlees bevat immers nuttige Eiwitrijke producten 31 voedingsstoffen. Voor totaal vlees is geen verband gevonden met een verhoogd risico op chronische ziekten. De definities van de verschillende vleestypen die worden gebruikt in onderzoek lopen uiteen. Zo omvat bewerkt vlees in sommige onderzoeken zowel bewerkt rood als wit vlees en in andere alleen bewerkt rood vlees. Dit leidt mogelijk tot zwakkere verbanden tussen de consumptie van specifieke soorten vlees en het risico op chronische ziekten. Gemiddeld eten Nederlandse mannen ongeveer 105 gram rood vlees en 55 gram bewerkt vlees per dag en vrouwen 65 gram rood vlees en 35 gram bewerkt vlees per dag.15

Drink zo min mogelijk suikerhoudende dranken.

Drink geen alcohol of in ieder geval niet meer dan één glas per dag.
De aanbevolen alcoholconsumptie is naar beneden bijgesteld, van twee glazen naar maximaal één glas alcohol per dag. Helemaal niets drinken, is het beste.
Matig alcoholgebruik kan volgens sommigen  gunstig zijn voor de gezondheid, maar die voordelen wegen volgens de Gezondheidsraad niet op tegen de nadelen. Dit komt overeen met wat in de Islamitische voedingsleer bekend is.

Beperk de inname van keukenzout tot maximaal 6 gram per dag.

• Het gebruik van voedingsstof supplementen is niet nodig, behalve voor mensen die tot een specifieke groep behoren waarvoor een suppletieadvies geldt.


Handhaving van de consumptie aanbevolen

• Neem enkele porties zuivel per dag, waaronder melk of yoghurt.

 

Bron: Gezondheidsraad (2015). Richtlijn goede voeding 2015. Den Haag: Gezondheidsraad, 2015; publicatienr. 2015/24.

* De Gezondheidsraad, ingesteld in 1902, is een adviesorgaan met als taak de regering en het parlement ‘voor te lichten over de stand der wetenschap ten aanzien van vraagstukken op het gebied van de volksgezondheid en het gezondheids- (zorg)onderzoek’ (art. 22 Gezondheidswet). De Gezondheidsraad ontvangt de meeste adviesvragen van de bewindslieden van Volksgezondheid, Welzijn en Sport; Infrastructuur en Milieu; Sociale Zaken en Werkgelegenheid en Economische Zaken. De raad kan ook op eigen initiatief adviezen uitbrengen, en ontwikkelingen of trends signaleren die van belang zijn voor het overheidsbeleid. De adviezen van de Gezondheidsraad zijn openbaar en worden als regel opgesteld door multidisciplinaire commissies van – op persoonlijke titel benoemde – Nederlandse en soms buitenlandse deskundigen.